Work
Collage na orkiestrę
Year of creation: 1964
Category: Orchestral works (I)
Cast: Orchestra
Duration time:
Edition: 1972 PWM
Catalogue number: I.11 / Author numbering: 96
World premiere: Warszawa, 18 IV 1985 | „Bogusław Schaeffer i… kolaż Utwór: Collage na orkiestrę”. Technika kolażu, wywodząca się ze sztuk plastycznych – w szczególności z praktyki malarskiej i graficznej początku XX wieku – polega na formowaniu kompozycji z różnorodnych, często nieprzystających do siebie elementów i wycinków. W drugiej połowie stulecia idea ta przeniknęła na grunt muzyki współczesnej, stając się jednym z narzędzi w warsztacie kompozytorów awangardowych. W polskiej myśli kompozytorskiej zjawisko to podjął Bogusław Schaeffer, jednak jego podejście do kolażu odznaczało się specyficznym, rygorystycznym charakterem i chłodną kalkulacją strukturalną. Większość kompozytorów stosujących kolaż w latach sześćdziesiątych opierała się na zestawianiu dosłownych cytatów z dzieł dawnych mistrzów, tworząc postmodernistyczną grę skojarzeń (jak uczynił to kilka lat później Luciano Berio w słynnej trzeciej części swojej „Sinfonii”). Schaeffer uważał takie posługiwanie się cudzym tekstem muzycznym za rozwiązanie zbyt łatwe i powierzchowne. W jego ujęciu kolaż miał służyć nie zewnętrznej stylizacji, lecz zaawansowanej konstrukcji formy. Oznaczało to konieczność budowania struktury montażowej wyłącznie z autorskiego materiału, wykreowanego specjalnie na potrzeby danego utworu. Zabieg ten pozwalał utrzymać estetyczną spójność dzieła przy jednoczesnym rozbiciu tradycyjnej, ewolucyjnej narracji muzycznej na rzecz ostrych cięć i nagłych konfrontacji w czasie. Świadectwem takiego analitycznego zastosowania tej metody jest „Collage na orkiestrę” z 1964 roku. Schaeffer postrzegał tradycyjne, konwencjonalne pisanie na aparat symfoniczny jako anachronizm. Aby przełamać ten impas, zastosował dwustopniowy proces kompozycyjny. W pierwszej fazie wypreparował z orkiestry siedem niezależnych kwintetów i dla każdego z nich precyzyjnie skomponował odrębny materiał dźwiękowy. W fazie drugiej ów gotowy tekst został poddany fragmentaryzacji – pocięty na wycinki, a następnie rozrzucił w sposób montażowy po ostatecznej partyturze. Technika ta wymusiła powstanie muzyki operującej radykalnymi kontrastami i niespodziewanymi zderzeniami faktur, dowodząc, że z zasady nielinearnego zestawiania elementów można uczynić niezwykle logiczną i precyzyjną metodę formotwórczą.
Schaeffer Non Stop
Schaeffer Non Stop is a unique mobile application based on one of the most famous graphic scores by Bogusław Schaeffer.
Take a look at the Schaeffer Non Stop app
Screenplay for a Nonexistent but Plausible Instrumental Actor. It must've premiered in '76. Janek Peszek has been performing it since then.
Aurea Porta - Friends of Art Foundation
The Friends of the Arts AUREA PORTA Foundation was founded in 2001 by Marek Frąckowiak (a schaefferian actor). Krystyna Gierłowska, its creative director, and Ewa Złotowska, its president, with a little help from friends-of-the-Friends-of-the-Arts, continue the work he started, among other things by taking care of Bogusław Schaeffer’s legacy (archive). They host their beloved stakeholders in Marszałkowska street socrealistic district’s premises with a sgraffito terrace.
ZAiKS - Partner
Tytuł zadania: Opracowanie i realizacja strategii rozwoju Instytutu Bogusława Schaeffera
Celem realizacji zadania jest rozwój instytucjonalny, wdrożenie standardów pracy, zatrudnienie i profesjonalizacja kadry oraz usystematyzowanie planowania w odniesieniu do finansów i zasobów merytorycznych Instytutu. Realizacja działań statutowych w zakresie zdobywania nowych odbiorców przyczyni się tym samym do wprowadzenia treści związanych z polską sztuką awangardową do obiegu popkultury (m.in. badania w zakresie rozwoju publiczności). Ważnym elementem zadania będzie także rozbudowanie współpracy międzyinstytucjonalnej i artystycznej o zasięgu ogólnopolskim i międzynarodowym (np. wizyty studyjne). Planujemy rozpoczęcie prac nad platformą internetową, które docelowo będą skupiać narzędzia cyfrowe i artystów oferujących usługi nieformalnej edukacji artystycznej.
Dofinansowanie 354 000 zł, Wartość projektu 354 000 zł
SFINANSOWANO ZE ŚRODKÓW NARODOWEGO INSTYTUTU WOLNOŚCI - CENTRUM ROZWOJU SPOLECZEŃSTWA OBYWATELSKIEGO
W RAMACH RZĄDOWEGO PROGRAMU ROZWOJU ORGANIZACJI OBYWATELSKICH NA LATA 2018-2030 PROO
Instytut Teatralny
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących
z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego
Phonograms courtesy of
