Twórczość
Uneinigkeiten na dwa fortepiany (z tego jeden przestrojony mikrotonowo)
Rok powstania: 1988
Kategoria: Muzyka fortepianowa (XII)
Obsada: Fortepian, Fortepian przestrojony mikrotonowo
Czas trwania:
Wydanie: 2000 Collsch Edition
Numer w katalogu: XII.42 / Numeracja odautorska: 297
Prawykonanie: Salzburg, 28 IV 1989, P. Grodecki i M. Herbowski | „Bogusław Schaeffer i… mikrotonalność”. Większość muzyki europejskiej opiera się na systemie równomiernie temperowanym, który dzieli oktawę na dwanaście półtonów. Dla wielu kompozytorów awangardowych XX wieku ten ugruntowany historycznie podział stał się ograniczeniem. Bogusław Schaeffer, artysta nieustannie eksplorujący nowe terytoria brzmieniowe, włączył do swojego warsztatu mikrotonalność – operowanie interwałami mniejszymi niż półton. W jego ujęciu mikrotony nie służyły jedynie do osiągania powierzchownych efektów kolorystycznych, lecz stanowiły autonomiczny materiał konstrukcyjny, pozwalający na tworzenie zupełnie nowych, wysoce złożonych relacji harmonicznych i napięć akustycznych. Zainteresowanie Schaeffera tym zjawiskiem znalazło odzwierciedlenie między innymi w jego kontaktach z salzburskim środowiskiem badaczy systemów ekmelicznych. O ile jednak realizacja struktur mikrotonowych na instrumentach smyczkowych czy dętych bywa uzależniona od subiektywnych możliwości intonacyjnych wykonawcy, o tyle w przypadku instrumentów klawiszowych wymaga fizycznej ingerencji w strój. Znakomitą egzemplifikacją tego analitycznego podejścia jest kompozycja „Uneinigkeiten” (z niem. „Niezgodności”) na dwa fortepiany. Idea utworu opiera się na celowym przestrojeniu jednego z instrumentów mikrotonowo względem drugiego. Fortepian, będący tradycyjnie symbolem stabilności stroju, zostaje tu wykorzystany do generowania zupełnie nowych, nieprzewidywalnych współbrzmień. Kiedy obaj pianiści realizują swoje partie, w przestrzeni akustycznej dochodzi do zderzeń zbliżonych częstotliwości, generujących specyficzne dudnienia i wibracje. Dźwięk traci swoją punktową stabilność, a tytułowe „niezgodności” realizują się na poziomie czysto fizycznym, stając się główną osią konstrukcyjną utworu i rozszerzając granice percepcji słuchowej.
Multimedia
Wykonanie: Maciej Piszek, Andrzej Karałow
Produkcja: Fundacja Przyjaciół Sztuk AUREA PORTA
Data: 2019-12-31
Opis: Recorded in the Witold Lutosławski Concert Studio of Polish Radio in November 2019. Recording – Ewa Olejnik. Editing, mixing and mastering – Ewa Olejnik. Executive production – Judyta Grabowska Rasek, Krystyna Gierłowska.
Rekordy w niniejszej bazie stanowią odzwierciedlenie pozycji ze spisu przygotowanego przez dr Jadwigę Hodor, a opublikowanego w albumie pt. 'Grafiki Bogusława Schaeffera'. Sześćdziesięciolecie twórczości kompozytorskiej (Państwowy Instytut Wydawniczy, Fundacja Przyjaciół Sztuk AUREA PORTA). Jadwiga Hodor pracowała nad ww. spisem od roku 1970, we współpracy z kompozytorem. Zaktualizowana wersja będzie stanowiła część poświęconej Schaefferowi autorskiej monografii (w procesie wydawniczym).
Filmy
Uneinigkeiten
Schaeffer Non Stop
Schaeffer Non Stop to jedyna w swoim rodzaju aplikacja mobilna oparta na jednej z najsłynniejszych partytur graficznych Bogusława Schaeffera.
Zapoznaj się z aplikacją Schaeffer Non Stop
Komponuję dla samego siebie. Nikt nie potrzebuje mojej muzyki, ponieważ świat nie interesuje się nową muzyką. Rysuję też dla samego siebie. To terapia. Ojciec był kaligrafem, też uważałem, że pismo powinno być wyraźne, również w muzyce. I to ojciec ustalił raz na zawsze, że mówić warto tylko o rzeczach wzniosłych i ważnych.
Aurea Porta - Fundacja Przyjaciół Sztuk
Fundacja Przyjaciół Sztuk AUREA PORTA powstała w roku 2001. Założycielem był Marek Frąckowiak, aktor schaefferowski. Krystyna Gierłowska, dyrektor kreatywna, i Ewa Złotowska, prezes, z niewielką pomocą przyjaciół Przyjaciół Sztuk, kontynuują zapoczątkowane przez niego dzieło, między innymi sprawując opiekę nad spuścizną (archiwum) Bogusława Schaeffera. Kochanych interesariuszy podejmują w MDM-owskim lokalu z tarasem ze sgraffito.
ZAiKS - Partner
Tytuł zadania: Opracowanie i realizacja strategii rozwoju Instytutu Bogusława Schaeffera
Celem realizacji zadania jest rozwój instytucjonalny, wdrożenie standardów pracy, zatrudnienie i profesjonalizacja kadry oraz usystematyzowanie planowania w odniesieniu do finansów i zasobów merytorycznych Instytutu. Realizacja działań statutowych w zakresie zdobywania nowych odbiorców przyczyni się tym samym do wprowadzenia treści związanych z polską sztuką awangardową do obiegu popkultury (m.in. badania w zakresie rozwoju publiczności). Ważnym elementem zadania będzie także rozbudowanie współpracy międzyinstytucjonalnej i artystycznej o zasięgu ogólnopolskim i międzynarodowym (np. wizyty studyjne). Planujemy rozpoczęcie prac nad platformą internetową, które docelowo będą skupiać narzędzia cyfrowe i artystów oferujących usługi nieformalnej edukacji artystycznej.
Dofinansowanie 354 000 zł, Wartość projektu 354 000 zł
SFINANSOWANO ZE ŚRODKÓW NARODOWEGO INSTYTUTU WOLNOŚCI - CENTRUM ROZWOJU SPOLECZEŃSTWA OBYWATELSKIEGO
W RAMACH RZĄDOWEGO PROGRAMU ROZWOJU ORGANIZACJI OBYWATELSKICH NA LATA 2018-2030 PROO
Instytut Teatralny
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących
z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego
Fonogramy dzięki uprzejmości
